''Νύχτωσε χωρις φεγγάρι'' - Αποστολος Καλδάρας

Μουσική-Στίχοι: Απόστολος Καλδάρας
Πρώτη εκτέλεση: Στέλλα Χασκήλ
Άλλες ερμηνείες:  Σωτηρία Μπέλου-Καιτη Γκρέυ κ.α.


Στίχοι:

Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι, το σκοτάδι είναι βαθύ
κι όμως ένα παλικάρι δεν μπορεί να κοιμηθεί

Αραγε τι περιμένει απ' το βράδυ ως το πρωί
στο στενό το παραθύρι που φωτίζει το κελί;

Πόρτα ανοίγει, πόρτα κλείνει, μα διπλό είναι το κλειδί
τι έχει κάνει και το ρίξαν το παιδί στη φυλακή; 

    

Τραγούδι-σταθμός στην ιστορία του ελληνικού τραγουδιού, που το έγραψε ο Απ. Καλδάρας σε ηλικία 21 ετών, σε συνεργασία με τον έμπειρο δημιουργό Σπύρο Περιστέρη και αποτυπώνει τις σκληρές συνθήκες της εμφύλιας αντιπαράθεσης, που εκδηλώθηκε φανερά πλέον με την εξέγερση του Δεκέμβρη του 1944, μετά την απόφαση των Άγγλων να «καθαρίσουν» το ελληνικό τοπίο από τους διαφω-νούντες με αυτούς.
     Ο νεαρός τότε Απόστολος Καλδάρας (1923 - 1990), συγκινημένος από τις πρώτες συλλήψεις και καταδίκες αριστερών αγωνιστών, λόγω της εξέγερσης, θα καταφέρει, μετά από αυτολογοκριτικές παρεμβάσεις, να περάσει στη δισκογραφία ένα από τα ωραιότερα και πλέον αποκαλυπτικά τραγούδια της εμφυλιακής περιόδου, το «Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι», που θα γίνει κι αυτό -όπως και το «Κάποια μάνα αναστενάζει» των Τσιτσάνη - Μπακάλη- σύμβολο ενότητας του ελληνικού λαού.
     Το τραγούδι χρησιμοποιεί τον κώδικα σκοταδιού - φωτός για να απεικονίσει παραστατικά τη νέα τυραννία που επικράτησε στη χώρα, αμέσως μετά τη γερμανική Κατοχή και την ανελευθερία που ακολούθησε και οφείλεται στην αγγλοαμερικανική επέμβαση και που τελικά μας οδήγησε για τα καλά στον ολέθριο Εμφύλιο Πόλεμο.
      Η τότε κυβέρνηση -μέσω της επιτροπής λογοκρισίας- απαγόρευσε το τραγούδι γιατί μιλούσε για τα βάσανα του φυλακισμένου.


Πως γράφτηκε:


    Ο Απόστολος Καλδάρας, σύμφωνα με κάποιες πληροφορίες, αφηγείται σχετικά με το τραγούδι: "Ήταν λίγο μετά τη γερμανική κατοχή. Τότε που οι διώξεις, οι εκτελέσεις, οι εκτοπίσεις των αριστερών ήταν καθημερινό φαινόμενο. Ήμουν τότε στη Θεσσαλονίκη, κι ένα σούρουπο βλέπω στα κάστρα του Γεντί Κουλέ μερικές σιλουέτες κρατουμένων. Αυτό ήταν! Έτσι γράφτηκε το «Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι».
     Απο οσα ειπε σε συνέντευξη του ο ίδιος ο δημιουργος προς τον Παναγιώτη Κουνάδη το φθινόπωρο του 1989, αναφέρονται όλες οι λεπτομέρειες σχετικά με την ιδέα της δημιουργίας του τραγουδιού. Λέει λοιπόν ο Καλδάρας: «Αυτό το τραγούδι το 'χα εμπνευστεί από μια μικρή ιστοριούλα. Τότε ήμουν στη Θεσσαλονίκη, με την πρώτη κυβέρνηση του Οκτώβρη του 1944. Μετά το Δεκέμβρη αρχίσαν οι πρώτες συλλήψεις των αριστερών, των κομμουνιστών, που τους πιάναν και τους κλείναν στο Γεντί Κουλέ. Εγώ τότε είχα ένα φίλο με τον οποίο συνεργαζόμαστε, στα διάφορα κουτούκια εκεί πέρα, ονόματι -καλή του ώρα κι αυτός πέθανε, Θεός σχωρέστον- τον Μίγκο. Τον Χρήστο τον Μίγκο. Αυτός καθόταν στην Ακρόπολη επάνω, κάτω από το Επταπύργιο -το Γεντί Κουλέ. Και μ' έπαιρνε ταχτικά να πάμε να πιούμε κανένα ουζάκι στη γριά, έτσι την έλεγε τη μάνα του. Πίναμε τα ουζάκια, τα λέγαμε. Διάφορα πράγματα για τη δουλειά από δω, από 'κει. Λοιπόν μια φορά έφυγα, θυμάμαι ήταν σούρουπο κι εκεί που φεύγαμε το βλέπω -δεν ξέρω έτσι κι άλλες φορές το 'βλεπα. Εκείνη τη φορά μου 'κανε εντύπωση πως ήταν σούρουπο, η βραδιά διαφορετική, ποιος ξέρει και βλέπω τη σιλουέτα του Επταπυργίου, των τειχών εκεί πέρα που ήταν οι φυλακές και μου 'κανε εντύπωση. Κοίτα, τώρα λέω, εκεί μέσα πίσω απ' τα τείχη αυτά είναι οι φυλακές. Και 'κει μαζεύουν αυτούς τους ανθρώπους και τους κλείνουν φυλακή. Κι έτσι αυτή η εικόνα μου 'δωσε την έμπνευση να γράψω το τραγούδι αυτό. Το 'γραψα τότε στις αρχές του '45. Μετά τα Δεκεμβριανά, τότε που πιάναν τους αριστερούς θυμάμαι». Σε ερώτηση του Π. Κουνάδη, αν το τραγούδι αυτό ήταν αφιερωμένο σε συγκεκριμένο πρόσωπο, ο Απ. Καλδάρας απάντησε: «Όχι γενικά. Πλην όμως είχε διαδοθεί. Εγώ το 'πα σ' ένα-δυό πρόσωπα για ποιο λόγο έγραψα το τραγούδι, αυτοί το 'παν σ' άλλους και ούτω καθεξής. Έτσι έκατσα κι έγραψα το τραγούδι αυτό. Αλλά δεν το είχα γράψει όπως είναι στο δίσκο. Ήταν:

Νύχτωσε και στο Γεντί το σκοτάδι είναι βαθύ,
Κι όμως ένα παλληκάρι δεν μπορεί να κοιμηθεί.

Άραγε τι περιμένει όλη νύχτα ως το πρωΐ
Στο στενό το παραθύρι, που φωτίζει το κελλί.

Όχι «Που φωτίζει με κερί». Αυτό δεν λέει τίποτα. Αλλά αναγκάστηκα για τη λογοκρισία να το βάλω έτσι. Ο τρίτος στίχος είναι:

Πόρτα ανοίγει, πόρτα κλείνει, μα διπλό είναι το κλειδί,
Τι έχει κάνει και το 'ρίξαν το παιδί στη φυλακή.

Και μετά τ' άλλαξα τελείως, διότι το 'χε κόψει η λογοκρισία και το 'βαλα έτσι όπως είναι σήμερα. Και έγινε επιτυχία πάλι και μ' αυτά τα λόγια».



Λίγα λόγια για τον Απόστολο Καλδάρα:

    Ο Απόστολος Καλδάρας γεννήθηκε στα Τρίκαλα της Θεσσαλίας στις 7 Απριλίου 1922. Τέλειωσε το Γυμνάσιο και ασχολήθηκε στην αρχή ερασιτεχνικά με το μπουζούκι. Στη διάρκεια όμως της Κατοχής ασχολήθηκε επαγγελματικά με αυτό το μουσικό όργανο και βεβαίως με τη μουσική που αυτό εκπροσωπούσε. Έτσι ο Απόστολος Καλδάρας (ή Καρδάρας, που φέρονταν ως πραγματικό επίθετο) εξελίχθηκε σε έναν από τους αξιολογότερους μουσικοσυνθέτες και στιχουργούς του νεότερου ρεμπέτικου τραγουδιού. Το ρεμπέτικο όμως το οποίο και τον ανέδειξε και τον κατέταξε στους μεγαλύτερους μουσικοσυνθέτες και στιχουργούς του είδους αυτού ήταν το "Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι".

Ο Απόστολος Καλδάρας πέθανε στις 8 Απριλίου 1990.


Πηγές:
http://www.rembetiko.gr/forums/showthread.php?16338-%CD%FD%F7%F4%F9%F3%E5-%F7%F9%F1%DF%F2-%F6%E5%E3%E3%DC%F1%E9
http://www.hellenica.de/Griechenland/Musik/GR/ApostolosKaldaras.html

Που' σαι Θανάση - Γιώργος Ζαμπέτας

Στίχοι: Χαράλαμπος Βασιλειάδης, Τσάντας
Μουσική: Γιώργος Ζαμπέτας
Πρώτη εκτέλεση: Γιώργος Ζαμπέτας
Άλλες ερμηνείες: Γιώργος Ζαμπέτας & Διονύσης Σαββόπουλος ( Ντουέτο ) || Χαρούλα Αλεξίου

Στιχοι:

Θα πάρω σβάρνα μια βραδιά
όλες τις συνοικίες
δε θέλω πολυτέλειες
και πολυκατοικίες

Είχα έναν παλιόφιλο
τα ίχνη του έχω χάσει
σ' ένα στέκι απόμερο
το στέκι του Θανάση

Πού 'σαι Θανάση
Πού 'σαι Θανάση
Ήθελα να σ' αντάμωνα...

Πού 'σαι Θανάση
Πού 'σαι Θανάση
ήθελα να σ' αντάμωνα
Η γρουσουζιά να σπάσει

Εκεί θα βρω της νιότης μου
τα φίνα τα ωραία
Το Μάνθο το Θεμιστοκλή
και την παλιά παρέα

Δίπλα θα καθίσουμε
σαν πρώτα στο τραπέζι
και μαζί θ' ακούσουμε
γλυκιά πενιά να παίζει

Πως γράφτηκε:

Ο στιχουργός Χαράλαμπος Βασιλειάδης ήταν γνωστός και με το ψευδώνυμο «Τσάντας» λόγω μιας τσάντας γεμάτης με στίχους που κουβαλούσε συνέχεια μαζί του. Στενός φίλος και συνεργάτης του Ζαμπέτα, του είχε γράψει πολλά τραγούδια, μεταξύ των οποίων και αρκετές πολύ γνωστές επιτυχίες (Ο Αράπης, Ο πιο καλός ο μαθητής κ.α.).
Το 1971 ήταν άρρωστος ενώ ο Ζαμπέτας ήταν στην Αμερική. Ένα βράδυ η κατάσταση της υγείας του επιδεινώθηκε. Πήρε χαρτί και έγραψε τους στίχους του τραγουδιού «Που ‘σαι Θανάση». Το έδωσε στη γυναίκα του και της ζήτησε να το δώσει με τη σειρά της στον Ζαμπέτα όταν εκείνος επέστρεφε από την Αμερική. Την επόμενη μέρα ο Βασιλειάδης πέθανε.Ο Ζαμπέτας γύρισε μετά από μερικούς μήνες, πήρε τους στίχους και έφτιαξε ένα από τα καλύτερα τραγούδια του.Το τραγούδι κυκλοφόρησε το1972. 

Λιγα λογια για τον Γιώργο Ζαμπέτα:

Συνθέτης, βάρδος του λαϊκού τραγουδιού και δεξιοτέχνης στο μπουζούκι. Γεννήθηκε στις 25 Ιανουαρίου του 1925 στην Αθήνα. Τα πρώτα μαθήματα στο μπουζούκι τα πήρε από τον κουρέα πατέρα του και από το 1950 άρχισε να εργάζεται επαγγελματικά σε λαϊκά κέντρα. Στη δισκογραφία μπήκε το 1953. Το 1959 ο Μάνος Χαντζιδάκης τον έκανε «σολίστ» στις συνθέσεις του. Τα επόμενα χρόνια, ο Γιώργος Ζαμπέτας «κέντησε» με τις ξεχωριστές πενιές του τις εισαγωγές και τα τραγούδια των Θεοδωράκη, Ξαρχάκου, Πλέσσα, Μαρκόπουλου, Μαρκέα, Καπνίση και πολλών άλλων συνθετών. Έγραψε ακόμα τραγούδια με τους Πυθαγόρα, Καγιάντα, Πρετεντέρη, Παπαδόπουλο, Τζεφρώνη, Μπακογιάννη και Παπαγιαννοπούλου, ενώ συνεργάστηκε στενά με τον κορυφαίο στιχουργό Χαράλαμπο Βασιλειάδη - Τσάντα, τον ποιητή Δημήτρη Χριστοδούλου και τον Αλέκο Σακελλάριο.
Πηγαίος, αθυρόστομος, χιουμορίστας, αλλά και μάγκας, αποκριθείς σε ερώτηση δημοσιογράφου για τη σχέση του με το χασίσι, απάντησε: «Αν έχω φουμάρει χασίσι; Λιβααααάδια. "Μάλιστα κύριε" (τίτλος τραγουδιού του Γ. Ζαμπέτα, με ερμηνεία δική του και στίχους του Αλέξανδρου Καγιάντα)».
Πέθανε στις 10 Μαρτίου του 1992.




 Πηγές:
 http://www.flytoistros.com/modules.php?mop=modload&name=Forum&file=viewtopic&topic=309&forum=31 ,   http://www.youtube.com/watch?v=PsEwYpswM3c , http://www.sansimera.gr/biographies/73

Γενέθλια - Στέλιος Μπικάκης

Στίχοι: Στέλιος Μπικάκης
Μουσική: Στέλιος Μπικάκης
Πρώτη εκτέλεση: Στέλιος Μπικάκης
Άλλες ερμηνείες: Νότης Σφακιανάκης

Στίχοι:

Στα μονοπάτια του καημού
στη γέφυρα του στεναγμού
μ' έκαν' η μάνα μου
Μια φθινοπωρινή βραδιά,
ζωή την κρύα σου καρδιά
είδαν τα μάτια μου

Με κουδουνίστρες πλαστικές
όμορφες και χρωματιστές
με νανουρίζανε
Και τα ματάκια τα μικρά
είδαν του κόσμου τ' αγαθά
και συμφωνήσανε

Ήταν το γάλα μου πικρό
και το νεράκι μου γλυφό
που με μεγάλωνε
Κι απέναντι στη κούνια μου,
η μοίρα η κακούργα μου
και με καμάρωνε

Ήταν το κλάμα μου μουντό
σαν κάτι να 'θελα να πω,
μα δεν με νιώσανε
Μια λυπημένη αναπνοή
για την πουτάνα τη ζωή
που μου χρεώσανε

Έτσι ξεκίνησα λοιπόν, έτσι ξεκίνησα,
δεν με ρωτήσανε ζωή, μα σε συνήθισα
Σαν πληγωμένο αετόπουλο στο χώμα,
ψάχνω τη δύναμη να κρατηθώ ακόμα

Έτσι ξεκίνησα λοιπόν, έτσι ξεκίνησα,
άλλα μου δείξανε και άλλα εγώ αντίκρισα
Θεέ μου κι ας ήξερα ποια μέρα θα πεθάνω
και του θανάτου μου γενέθλια να κάνω

Πάνω σε λάσπες και καρφιά
στ' άδικου κόσμου τη φωτιά πρωτοπερπάτησα
Ισορροπία σταθερή
για να προλάβω τη ζωή,
όμως την πάτησα

Μονό το "α" και το "χ"
στη σχολική μου εποχή
πρωτοσυλλάβισα
Γι αυτό το "αχ" και το "γιατί"
όπου βρεθώ μ' ακολουθεί
κι ας τριαντάρισα

Έτσι περνούσε ο καιρός
και γω στο δρόμο μου σκυφτός
έκανα όνειρα
Έτυχε να 'μαι απ' αυτούς
που κολυμπάνε στους αφρούς
και στα λασπόνερα

Στάζει το αίμα της ψυχής,
σαν τις σταγόνες της βροχής
όμως ποιος νοιάζεται
Και την αόρατη πληγή
που μέσα μου αιμορραγεί
ποιος την μοιράζεται

Έτσι ξεκίνησα λοιπόν...

Πως γραφτηκε: 

Το 2001,ο Στέλιος Μπικάκης,κάνει ένα καθαρά λαϊκό δίσκο,την ''Φυγή''. Πωλείται στην Κρήτη,εδώ τον γνωρίζουν,εδώ είναι το κοινό του. Αυτό το κοινό,ξεχωρίζει ένα τραγούδι μελαγχολικό, θλιμμένο, πονεμένο, τα Γενέθλια.Ελάχιστοι γνωρίζουν τότε,πως πρόκειται για μια κραυγή,για ένα μοιρολόι συναισθημάτων προσωπικής ιστορίας του στιχουργού και ερμηνευτή.

Απο οσα ανεφερε ο Στέλιος Μπικακης σε συνέντευξη απο την εφημεριδα "Ρεθυμνιώτικα Νέα":

''Την περίοδο που κυκλοφορούσε ο δίσκος μου Νυχτέρια, και πήγαινε
πάρα πολύ καλά, αρρωσταίνει το παιδί που είχαμε αποκτήσει, ένα αγοράκι,
από μια σπάνια αρρώστια. Ένα παιδί στο εκατομμύριο μπορεί να χτυπηθεί
απ’ αυτήν την αρρώστια. Το χάσαμε. Ενάμιση χρόνο περάσαμε μια περίοδο πολύ δύσκολη με την γυναίκα μου την Αμαλία. Σ’ αυτήν την δύσκολη φάση της ζωής μου, αποτυπώνω
στο χαρτί εκείνα που είχα μέσα μου. Γράφω σε στίχους τα συναισθήματα
μου. Δεν τους ολοκληρώνω σε τραγούδι. Μετά από κάποιο διάστημα, τυχαίνει να πεθάνει κι ο πατέρας μου, τότε συμπληρώνω και ολοκληρώνω σε τραγούδι τους στίχους. Το 2000 το έβαλα στον δίσκο.
Έτσι γεννήθηκαν τα ''Γενέθλια'' που αγαπήθηκαν τόσο πολύ κι ας μιλούν για θάνατο". 

Λίγα λογια για τον Στέλιο:
Γεννήθηκε στο Ρέθυμνο το 1965. Λύρα έπιασε στα χέρια του για πρώτη φορά δεκατεσσάρων χρονών ενώ στα δεκάξι του είχε ήδη αρχίσει τις πρώτες δημόσιες εμφανίσεις. Του αρέσει η ατμόσφαιρα της νύχτας και δεν θα επέλεγε ποτέ δουλειά που να μην έχει σχέση μαζί της. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο Στέλιος Μπικάκης είναι από εκείνους τους συναδέλφους του, όπως λεει «που κοιμούνται στις εφτά το πρωί και ξυπνούν στις εφτά το απόγευμα». Σαν χαρακτήρας παραδέχεται ότι είναι αφάνταστα νευρικός, όχι όμως κακός. Δεν θεωρεί τον εαυτό του φιλοχρήματο, αν και του έχουν δοθεί οι ευκαιρίες να πλουτίσει. Αντικομφορμιστής, από τους ελάχιστους που δεν έχουν ακόμα κινητό τηλέφωνο, του αρέσει να "δαμάζει" την φύση και ασχολείται μαζί της σαν ερασιτέχνης κτηνοτρόφος και γεωργός. Θέλει τα δύο του παιδιά να μεγαλώσουν με τρόπο υγιή, όπως μεγάλωσε ο ίδιος, να κυλιστούν στο χώμα... Οι αλλεπάλληλες επιθέσεις που έχει δεχθεί από την στιγμή που άρχισε η επιτυχία του, αν και του προσδίδουν όλο και μεγαλύτερη δημοτικότητα, τον αφήνουν παντελώς αδιάφορο. Δεν πιστεύει σε συλλογικές καλλιτεχνικές προσπάθειες, αντίθετα πιστεύει ότι ο δρόμος του καλλιτέχνη είναι μοναχικός. Γι' αυτό ακριβώς τον λόγο κι εκείνος επέλεξε «να μην είναι με τους πολλούς»...


Πηγές:
http://sxeseis.gr/viewthread.php?fid=95&tid=26091&action=printable
http://www.youtube.com/watch?v=qGybL5Go05g
http://www.facebook.com/home.php#!/pages/Stelios-Mpikakes/210146559107?v=info

Φωτιά στο λιμάνι Στίχοι: Παύλος Παυλίδης - Μουσική: Ξύλινα Σπαθιά

Φωτιά στο λιμάνι 
Στίχοι: Παύλος Παυλίδης
Μουσική: Ξύλινα Σπαθιά
Πρώτη εκτέλεση: Ξύλινα Σπαθιά

Θα 'μαι πάντα εγώ μες το όπλο σου σφαίρα
να σκοτώνεις αυτούς που σκοτώνουν τη μέρα
Με τα μαύρα γυαλιά και το άσπρο φουστάνι
να κοιτάς μακριά τη φωτιά στο λιμάνι.

Ξέρω ένα παιδί που μου λέει πως σε ξέρει
ότι είχατε δει ένα τρελό καλοκαίρι
στο κομμάτι που λείπει απ' το σπασμένο καθρέφτη,
στο λιμάνι φωτιά, τον ήλιο πάλι να πέφτει

Κόκκινα σύννεφα στον ουρανό κι εσύ γελάς...

Γελάς καθώς το πλοίο πλησιάζει σαν θηρίο
και μου λες λοιπόν θυμίσου
μη πετάξεις τη ζωή σου στα σκυλιά

Θα 'μαι πάντα εγώ μες το όπλο σου σφαίρα
να χτυπάς το νερό, να χτυπάς τον αέρα
να θυμάσαι ξανά όσα είχαμε κάνει
τις φωτιές στα ντεπώ, τη φωτιά στο λιμάνι

Κόκκινα σύννεφα στον ουρανό κι εσύ γελάς...

Γελάς καθώς το πλοίο...

Γελάς γιατί σε θέλω κατεβάζεις το καπέλο
και μου λες λοιπόν θυμίσου
σαν ταινία η ζωή σου να κυλά

Ξέρω ένα παιδί που...

Το τραγούδι κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το Φεβρουάριο του ’95 με το δεύτερο άλμπουμ των Ξύλινων Σπαθιών "Πέρα Απ’ Τις Πόλεις της Ασφάλτου" για λογαριασμό της Virgin Records. Την πρώτη μέρα κυκλοφορίας του στην Αθήνα ο δίσκος πουλάει 2.000 αντίτυπα. Εξαιτίας μιας διαμάχης του συγκροτήματος με την προηγούμενη δισκογραφική του στέγη ο δίσκος αποσύρεται.

Σύμφωνα με συνέντευξη του Παύλου Παυλίδη στον imagine 89,7, ήταν με έναν φίλο του στην Άνω πόλη (Θεσσαλονίκη ) και έβλεπαν την φωτιά που ξέσπασε στο Λιμάνι όταν κάποια ντεπόζιτα στην ESSO PAPAS (τώρα ΕΚΟ) πήραν φωτιά...και η φωτιά ήταν τόση που κοκκίνισε ο ουρανός! Έκει, βλέποντας αυτό το τόσο δραματικό αλλά όμορφο θέαμα εμπνεύστηκε και έγραψε το "Φωτιά στο λιμάνι"

Σας παραθέτουμε βίντεο με την εν λόγο συνέντευξη:

Λίγα λόγια για τον Παύλο Παυλίδη:

Ο Παύλος Παυλίδης είναι μουσικός, στιχουργός και τραγουδιστής. Γεννήθηκε στις 13 Οκτωβρίου του 1964 στη Βέροια και ζει στη Θεσσαλονίκη. Γνωστός στο ευρύ κοινό έγινε μέσα από τη συμμετοχή του στις ελληνικές ροκ μπάντες Μωρά στη Φωτιά αρχικά και μετέπειτα ως frontman και στιχουργός στα Ξύλινα Σπαθιά.

Οι γονείς του μετανάστες στη Γερμανία και ο ίδιος μετακομίζει συχνά. Σημαντικό μέρος της ζωής του θα το περάσει στο εξωτερικό με κύριους σταθμούς το Παρίσι και τη Γενεύη. Στην Ελλάδα αρχίζει να δραστηριοποιείται,σαν κιθαρίστας σε τραγούδια του Στέλιου "Σαλβαδόρ" Παπαϊωάννου, με το γκρουπ Μωρά στη Φωτιά την περίοδο, απο το 1986 έως το 1988, οπότε και αποχωρεί. Δημιουργικότερη ωστόσο περίοδος στη ζωή του θεωρείται αυτή των Ξύλινων Σπαθιών. Αυτό τόσο λόγω της μεγάλης απήχησης και πλήρους αναγνώρισης από ένα διψασμένο για καλό ροκ ηλεκτρονικό ήχο κοινό όσο και λόγω του ποιοτικού αλλά και ποσοτικού πια μεγέθους του έργου του. Το ταξίδι με τα Ξύλινα Σπαθιά θα διαρκέσει μέχρι και το 2003. Μεγαλύτερες επιτυχίες του με τα ξύλινα σπαθιά υπήρξαν τα τραγούδια:"Ο Βασιλιάς της σκόνης", "Αδρεναλίνη" και "Λιωμένο Παγωτό". Μεγάλο μέρος της δισκογραφικής δουλείας των Ξύλινων σπαθιών αναφέρεται στη μάστιγα των ναρκωτικών.

Μετά το «χωρισμό» αυτό, ο Παυλίδης αναλαμβάνει πια εξ ολοκλήρου τον έλεγχο της δουλειάς που θα παρουσιάζει. Οι συνεργασίες του με μουσικούς είναι πιο προσεκτικές και τα αποτελέσματα που ακολουθούν βαδίζουν πια χωρίς συμβιβασμούς και φτιασιδώματα στο καλλιτεχνικό και αισθητικό μονοπάτι που επιλέγει ο ίδιος. Συγκροτήθηκε λοιπόν μια νέα ομάδα οι B-movies οι οποίοι θα είναι στο εξής οι συνοδοιπόροι του. Αρχικά μ' έναν μελαγχολικό, ακουστικό, ταξιδιάρικο ήχο που δεν μας είχε συνηθίσει ο Παύλος μέσα από το δίσκο «Αφού λοιπόν ξεχάστηκα» που κυκλοφόρησε το 2004. Όχι ότι το μελαγχολικό στοιχείο δεν εμφανιζόταν και σε πολλά τραγούδια των «Σπαθιών» όπως π.χ. «Κοιτάζω τα σπίτια», «Βροχοποιός» κτλ., όμως δείχνει να έχει σωρεύσει τεράστια νοσταλγικότητα και θλίψη ακόμα, που μέσα από την ένταση και την «οργή» των «Σπαθιών» ίσως ένιωθε ότι δεν αντικατοπτριζόταν πλήρως στο έργο που παρουσίαζε. Η στιχουργική αλλά και η σύνθεση των τραγουδιών αναδεικνύει την προσπάθεια του Π.Π. να παραμερίσει λίγο την ένταση και το έντονο ρυθμικό στοιχείο που κυριαρχούσε στα τραγούδια των «Σπαθιών». Η ακουστική κιθάρα και διάφορα ακουστικά όργανα (κοντραμπάσο, τρομπέτα) κάνουν την εμφάνισή τους και προσδίδουν ένα τόνο γαλήνης στους εμπνευσμένους στίχους τραγουδιών όπως «Ο κηπουρός», «Η σπασμένη πολυθρόνα», «Αφού λοιπόν ξεχάστηκα» και «Μόχα». Ήταν ένας δίσκος αντίθετα στις προσδοκίες των θαυμαστών και των οπαδών των «Σπαθιών». Με το δεύτερο δίσκο του όμως ο Π.Π. επέστρεψε σε λιγότερο απάτητα γι αυτόν μουσικά μονοπάτια. Ο δίσκος «Άλλη μια μέρα» που κυκλοφόρησε το 2006 έχει τη σφραγίδα του σε κάθε κομμάτι και σε ορισμένα από αυτά η διάθεση για επιστροφή στις (μουσικές) ρίζες του είναι εμφανής. Το ηλεκτρονικό στοιχείο ξαναπαίρνει πρωταγωνιστικό ρόλο στον ήχο που μας προσφέρει ο Π.Π. και ο ξεσηκωτικός ρυθμός αν και όχι τόσο «στενά» ροκ όσο παλιά συνεχίζει -ή μάλλον ξαναρχίζει- να συναρπάζει. «Όσο μικραίνω», «Θεριστές», «Άλλη μια μέρα» είναι τα πλέον αντιπροσωπευτικά παραδείγματα του παιξίματος που κυριαρχεί στο δίσκο ενώ δε λείπουν και πιο αργα κομμάτια όπως π.χ. ο «Κοραλλένιος Βυθός» και το «Super star».

Σε όλη του την πορεία ο Παύλος Παυλίδης είναι ένας καλλιτέχνης που πειραματίστηκε, ρίσκαρε στον ήχο του αλλά πάντα διατηρώντας μια υψηλή αισθητική στο έργο του αλλά και μια καλλιτεχνική ηθική αρνούμενος την αστερόσκονη που αφειδώς προσφέρουν τα ΜΜΕ σε ροκ μπάντες. Συνεχίζει το δικό του ταξίδι στην ροκ σκηνή που «...δεν έχει τέλος...».

Πηγές: http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%B1%CF%8D%CE%BB%CE%BF%CF%82_%CE%A0%CE%B1%CF%85%CE%BB%CE%AF%CE%B4%CE%B7%CF%82  , http://rockallovergreece.blogspot.com/2009/09/blog-post_9315.html , http://topgun89.blogspot.com/2008/05/o-imagine-897-19508.html ,

Ήτανε μια φορά Στίχοι/Μουσική: Κώστας Φέρρης/Σταύρος Ξαρχάκος

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος

Στίχοι: Κώστας Φέρρης
Πρώτη εκτέλεση: Νίκος Ξυλούρης

Ήτανε μια φορά μάτια μου κι έναν καιρό

μια όμορφη κυρά αρχόντισσα να σε χαρώ

Μια μικροπαντρεμένη κόρη ξανθή

τον κύρη της προσμένει βράδυ πρωί

Ένα Σαββάτο βράδυ καλέ μια Κυριακή

τον ήλιο το φεγγάρι, καλέ, παρακαλεί

Ήλιε μου φώτισέ τον φεγγάρι μου

πάνε και μίλησέ του για χάρη μου

Γυρίζει κι αρμενίζει καλέ στα πέλαγα

τους πειρατές θερίζει καλέ και τους χαλά

Στον ήλιο στο φεγγάρι και στη βροχή

και μένανε μ' αφήνει έρμη και μοναχή

Γαλέρα ανοίχτηκε μάτια μου με το βοριά

στη μάχη ρίχτηκε μάτια μου και στον καυγά

Μέσα σ' ένα σινάφι πειρατικό

είδα φωτιά ν' ανάβει και φονικό

To «Ήτανε μια φορά», γράφτηκε για τις ανάγκες και ακουγόταν στους τίτλους της τηλεοπτικής σειράς «Οι έμποροι των εθνών» σε σκηνοθεσία του Κώστα Φέρρη βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Αυτή ξεκίνησε να προβάλλεται τον Οκτώβριο του 1973, ωστόσο συνάντησε μεγάλα προβλήματα από τη λογοκρισία του - πνέοντος τα λοίσθια - δικτατορικού καθεστώτος, το οποίο απαγόρευσε ν' ακούγεται η φωνή του Ξυλούρη.

Το τραγούδι προτοεμφανήστικε στο άλμπουμ με τίτλο "Νίκος Ξυλούρης Συλλογή" (1972). Ο τίτλος του δίσκου αντικατοπτρίζει πλήρως το περιεχόμενό του, καθώς στην πρώτη πλευρά του περιλαμβάνονται σε δεύτερη εκτέλεση τραγούδια που είχε ερμηνεύσει λίγα χρόνια νωρίτερα ο αξέχαστος Νίκος Ξυλούρης και στη δεύτερη τέσσερις καινούργιες δημιουργίες του Σταύρου Ξαρχάκου και δύο που είχαν γραφτεί για τις ανάγκες του κινηματογράφου και της τηλεόρασης όπου το ένα από αυτά ηταν το «Ήτανε μια φορά». Στο εσώφυλλο του δίσκου υπάρχει ένα μίνι φωτογραφικό άλμπουμ με φωτογραφίες από τα παιδικά και νεανικά χρόνια του Νίκου Ξυλούρη στην Κρήτη, ενώ στο οπισθόφυλλο ένα σημείωμα του Σταύρου Ξαρχάκου γραμμένο στις 2 Απριλίου 1974. Παραγωγός ήταν ο Δημήτρης Μηλιόπουλος και η ηχογράφηση έγινε στα στούντιο της Columbia με ηχολήπτη τον Γιώργο Κωνσταντόπουλο και βοηθό τον Γιώργο Τζάννες.

Αργότερα, ηχογραφήθηκε και από το Μανώλη Λιδάκη, τη Μαρία Φαραντούρη, το Δημήτρη Υφαντή...

Σύμφωνα με τα λεγόμενα της ίδιας της κυρίας Ουρανίας Ξυλούρη: Ο Ξυλούρης ειδοποιήθηκε για αυτή την ηχογράφηση κυριολεκτικά τελευταία στιγμή: τον ξύπνησαν και τον κατέβασαν στο στούντιο χωρίς πρόβες, χωρίς τίποτα, για να ηχογραφήσει. Το έβγαλε με τη μία, είναι αυτή η εκτέλεση που γνωρίζουμε όλοι. Ένα-δυο λαθάκια (π.χ. όταν τραγουδά "κι εμένανε μ'αφήνεις", αντί "αφήνει" που έχει νόημα βάσει των προηγούμενων στροφών) οφείλονται στην κόπωση. Ο ίδιος ο Ξυλούρης τα πρόσεξε αργότερα και ζήτησε από το φίλο και συνεργάτη του να το ξαναηχογραφήσουν. Ο Ξαρχάκος όμως του απάντησε: "Όπως το είπες τώρα, δεν πρόκειται να το ξαναπείς"! Πόσο αλήθεια ήτανε... 35 χρόνια μετά κανείς δεν τον ακούει σε αυτό το τραγούδι χωρίς να ριγήσει. 

Λίγα λόγια για το μυθιστόρημα "Οι έμποροι των εθνών" (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης -1882):

Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851-1911), ένας από τους πιο μεγάλους Ευρωπαίους διηγηματογράφους, θα ξεκινήσει τη συγγραφική δραστηριότητά του ως μυθιστοριογράφος. "Οι έμποροι των εθνών" (1882) είναι το δεύτερο από τα τρία μυθιστορήματα του συγγραφέα. Η δράση του τοποθετείται μεταξύ 1199 και 1207, δηλαδή λίγο πριν και λίγο μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους της Δ' Σταυροφορίας.
Πρόκειται άραγε για ιστορικό μυθιστόρημα, με θέμα τη σύγκρουση Βενετών και Ελλήνων στο Αιγαίο; Ή μήπως για ένα "μυθιστόρημα με θέση", το οποίο υπερασπίζεται την Ελληνορθόδοξη Ανατολή κατά της Ρωμαιοκαθολικής Δύσης; Πρόκειται κυριότατα για μια οξυδερκή και διεισδυτική μελέτη του ερωτικού πάθους, της σαρκικής επιθυμίας, του πόθου. Η Αυγούστα εγκαταλείπει τον σύζυγό της Ιωάννη Μούχρα και ακολουθεί το Βενετό Μάρκο Σανούτο, όχι επειδή δυστυχεί με τον πρώτο και θέλει να ευτυχήσει με τον δεύτερο, αλλά γιατί είναι αιχμάλωτη μιας ακατανίκητης, κυριολεκτικά θανάσιμης ερωτικής επιθυμίας. Σε πλήρη ψυχική αδυναμία να κάνει οτιδήποτε άλλο, η Αυγούστα θα τραβήξει το δρόμο του πάθους της μέχρι τέλους, μέχρι θανάτου, του δικού της ασφαλώς θανάτου: καίγεται ζωντανή, μόνη, πάνω στη ναυαρχίδα του εραστή της. 

Λίγα λόγια για την τηλεοπτική σειρά "Οι έμποροι των εθνών"
Είδος: Ιστορική περιπέτεια (37 επεισόδια Χ 45΄)
Πρεμιέρα ΕΙΡΤ: (Εθνικόν Ίδρυμα Ραδιοφωνίας Τηλεοράσεως) Τετάρτη 3 Οκτωβρίου 1973
Παραγωγή: Δημήτρης Ποντίκας
Φωτογραφία: Περικλής Κόκκινος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος

Σενάριο: Γιώργος Μπαλλής, Κώστας Δαρλάσης
Σκηνοθεσία: Κώστας Φέρρης
Ηθοποιοί: Νίκος Τζόγιας(Ιωάννης Μούχρας), Κατερίνα Αποστόλου(Αυγούστα), Ανδρέας Μπάρκουλης (Μάρκος Σανούτος 1973), Γιώργος Μπέλλος( Μάρκος Σανούτος 1974), Θόδωρος Μορίδης (Μέγας Δόγης), Αντώνης Αντωνίου( Μιρχάν), Μαρία Αλκαίου( καλόγρια), Στάθης Ψάλτης (γελωτοποιός), Ελένη Χαλκούση (παραμάνα), Σταύρος Αβδούλος, Νίκος Λυκομήτρος.

....Ο Ιωάννης Μούχρας, άρχοντας της Νάξου προς τα τέλη του 12ου αιώνα και παντρεμένος με την πανέμορφη Αυγούστα, έχει την υποχρέωση να πολεμά τους Γενοβέζους και τους πειρατές, κρατώντας το νησί κάτω από την εξουσία της Βενετίας. Σε μια ναυμαχία απελευθερώνει τον αιχμάλωτο από τους πειρατές τον βενετό ναύαρχο, Μάρκο Σανούτο και τον φιλοξενεί στον πύργο του. Ο Σανούτος όμως καταχράται τη φιλοξενία του και απάγει την όμορφη Αυγούστα, οδηγώντας την, στα παλάτια του στη Βενετία. Εκείνη τον ερωτεύεται, αλλά η ζωή κοντά του, είναι μαρτυρική. Τελικά τον εγκαταλείπει και κλείνεται σε μοναστήρι στη Πάτμο. Ο Μούχρας έρχεται μεταμφιεσμένος στη Βενετία και δολοφονεί τον Σανούτο. Αναζητά την Αυγούστα στο μοναστήρι, αλλά φτάνει αργά και πληροφορείται το θάνατάτης...
Το πρώτο σίριαλ της ελληνικής τηλεόρασης που διασκευάζει λογοτεχνικό έργο. Στο τραγούδι των τίτλων, ακούγεται η φωνή του Νίκου Ξυλούρη.

"Οι Έμποροι των Εθνών" ήταν η πρώτη μεταφορά λογοτεχνικού έργου στην Ελληνική τηλεόραση.

Από τα δημοφιλέστερα τηλεοπτικά προγράμματα της σεζόν 1973-74.

Η σειρά ήταν ασπρόμαυρη.

Η σειρά δεν προβλήθηκε ποτέ σε επανάληψη από την ΕΡΤ.

Η σειρά ΔΕΝ σώζεται στο αρχείο της ΕΡΤ, ούτε καν μία σκηνή της.

Λίγα λόγια για το Νίκο Ξυλούρη:

Ο Νίκος Ξυλούρης ή Ψαρονίκοςλυράρηδες. Στα πέντε του χρόνια, όταν οι Γερμανοί έκαψαν το χωριό του, ξεριζώθηκε απο τον τόπο του μαζί με τους υπόλοιπους κατοίκους, οι οποίοι μεταφέρθηκαν σε χωριό της επαρχίας Μυλοποτάμου όπου παρέμειναν μέχρι και την απελευθέρωση της Κρήτης.

Το 1971 ξεκίνησε κοινές εμφανίσεις με το Γιάννη Μαρκόπουλο στη μπουάτ "Λήδρα" και η φωνή του έγινε σύμβολο της αντίστασης.

Ο Νίκος Ξυλούρης στην ακμή της καριέρας του αντιλήφθηκε ότι έχει καρκίνο. Μετά από μεγάλο αγώνα, πολλαπλές εγχειρήσεις και αρκετή ταλαιπωρία έχασε τη μάχη στο στις 8 Φεβροθαριου 1980.

Λίγα λόγια για τον στιχουργό  του "Ητανε μια φορά" και σκηνοθέτη της τηλεοπτικής σειράς "Οι έμποροι των Εθνών" , Κώστα Φέρρη:

Ο Κώστας Φέρρης γεννήθηκε στις 18 Απριλίου 1935 στο Κάιρο της Αιγύπτου. Είναι Έλληνας και η οικογένεια του έχει κυπριακές και λιβανέζικες (από την οικογένεια Λαχούντ) καταβολές. Η παιδεία του ήταν προσανατολισμένη στο διεθνή ορίζοντα, αλλά βασισμένη στις ελληνικές ρίζες του.

Σπούδασε στην Αμπέτειο Σχολή και στη Δραματική Σχολή του Τάκη Τσάκωνα στο Κάιρο, στην Ανωτέρα Σχολή Κινηματογράφου στην Αθήνα, και συνέχισε τις σπουδές του με stages στη Ναντέρ και στη Σορβόννη, στο Παρίσι. Απ` το 1957 εγκαθίσταται στην Ελλάδα. Δουλεύει ως βοηθός σκηνοθέτη σε περισσότερες από 60 ταινίες μυθοπλασίας. Συνεργάζεται, ανάμεσα σε άλλους, με τους Μιχάλη Κακογιάννη, Νίκο Κούνδουρο, Τάκη Κανελλόπουλο, Γρηγόρη Γρηγορίου, Άντριου Μάρτον, Τζέιμς Νίλσον, Ρόμπερτ Άλντριχ, Έντουαρντ Μολινάρο, Ρίτσαρντ Σαραφιάν, Λάζλο Μπένεντεκ, Ρίτσαρντ Γουίλσον, Πιέρ Καστ, Ζαν-Ντανιέλ Πολέ κ.ά. Εντάσσεται στην ομάδα έρευνας για το ρεμπέτικο τραγούδι, και συγχρόνως δημιουργείται, με δική του κυρίως πρωτοβουλία, η Ομάδα για την ανανέωση του Ελληνικού Κινηματογράφου.

Μέχρι το 1967, σκηνοθετεί την πρώτη του ταινία μικρού μήκους, "Τα ματόκλαδά σου λάμπουν" (1961), ανώνυμα την ταινία "Ένας Ντελικανής" (1963), που υπογράφει ο συγγραφέας Μανώλης Σκουλούδης, και την πρώτη (με την υπογραφή του) ταινία μεγάλου μήκους, "Μερικές το προτιμούν χακί" (1965).

Από πριν, αλλά και κατά τη διάρκεια της εξορίας του στο Παρίσι (1967-1973), συνεργάζεται στενά με το Γάλλο σκηνοθέτη (και φίλο του από το 1962) Ζαν Ντανιέλ Πολέ. Μαζί του συμμετέχει ενεργά στο κίνημα του Μάη του 1968. Σ` αυτό το χρονικό διάστημα γνωρίζεται επίσης με τους Volker Schloendorf, Werner Hertzog, Barbet Schroeder, Nicholas Ray, Samuel Fuller, Ruy Guerra, Anatole και Pascale Dauman και άλλους. Το σενάριο μιας ταινίας, μία όπερα και ένα ροκ-ορατόριο σφραγίζουν την Παρισινή του περίοδο.

Μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα, το 1973, σκηνοθετεί τις ταινίες:

• "Η Φόνισσα", 1974,
• "Προμηθέας σε δεύτερο πρόσωπο", 1975,
• "Δυο φεγγάρια τον Αύγουστο", 1978,
• "Ρεμπέτικο", 1983 (Αργυρή Άρκτος Φεστιβάλ Βερολίνου, 1984 και Μεγάλο Βραβείο Φεστιβάλ Αλεξάνδρειας, 1985), και
• "Oh Babylon", 1988,

καθώς και εννέα τηλεοπτικές σειρές, συνολικής διάρκειας περίπου 120 ωρών, για την Ελληνική τηλεόραση, αλλά και περισσότερες από 80 ώρες μουσικών προγραμμάτων, ντοκιμαντέρ, εκπαιδευτικών και ερευνητικών ταινιών.

Χαρακτηριστικές είναι οι σκληρές πολεμικές σκηνοθετών -κριτικών, στις οποίες ο Φέρρης πρωτοστατεί από το 1974 ως το 1990. Σκηνοθέτης και σεναριογράφος, κινηματογράφου, θεάτρου, πολυμέσων και άλλων θεαμάτων, λιμπρετίστας, στιχουργός, θεωρητικός του οπτικοακουστικού, παραγωγός ταινιών και μουσικών έργων, μοντέρ και ενίοτε ηθοποιός ή τραγουδιστής, κατά καιρούς δημοσιογράφος, εκδότης, τηλεοπτικός παρουσιαστής και δάσκαλος σκηνοθεσίας, με τρία διεθνή βραβεία και περισσότερα από 30 εθνικά, μέλος της Ακαδημίας Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου, ο Κώστας Φέρρης υπήρξε ένας από τους πλέον πολυπράγμονες κινηματογραφικούς δημιουργούς στη χώρα μας.

Live εκτέλεση του τραγουδιού από τον Νίκο Ξυλούρη :




Πηγές : http://www.stixoi.info/stixoi.php?info=Lyrics&act=details&song_id=82 , http://vinylmaniac.madblog.gr/note/3270/%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%A5%CE%A1%CE%9F%CE%A3-%CE%9E%CE%91%CE%A1%CE%A7%CE%91%CE%9A%CE%9F%CE%A3- , http://www.perizitito.gr/product.php?productid=69567&page=1#opinion_anchor , http://old.musiccorner.gr/extras/kivwtos/062.html , http://www.retrodb.gr/wiki/index.php/%CE%9F%CE%B9_%CE%AD%CE%BC%CF%80%CE%BF%CF%81%CE%BF%CE%B9_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%B5%CE%B8%CE%BD%CF%8E%CE%BD , http://lefobserver.blogspot.com/2008/09/blog-post_1839.html , http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF%8E%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%82_%CE%A6%CE%AD%CF%81%CF%81%CE%B7%CF%82

Άγια Νύχτα Στίχοι: Γιόζεφ Μορ - Μουσική: Φραντς Ξάβερ Γκρούμπερ

Άγια νύχτα σε προσμένουν,
με χαρά οι Χριστιανοί,
και με πίστη ανυμνούνε,
το Θεό δοξολογούνε
μ’ ένα στόμα μια φωνή
ναι με μια φωνή.

Η ψυχή μας φτερουγίζει,
πέρα στ’ άγια τα βουνά,
όπου ψάλλουν οι αγγέλοι,
απ’ τα ουράνια θεία μέρη,
στο Σωτήρα ωσαννά,
ναι ωσαννά.

Στης Βηθλεέμ ελάτε όλοι,
τα βουνά τα ιερά
και μ’ ευλάβεια μεγάλη
κει που άγιο φως προβάλλει
προσκυνήστε με χαρά,
ναι με χαρά.

Σαν παιδί φτωχό γεννιέται
ο Χριστός μας ταπεινά
κι όσοι θέλετε ευτυχία
του Θεού την ευλογία
δώστε δώστε στα ορφανά
ναι στα ορφανά.


Το τραγούδι Άγια Νύχτα (γερμ. Stille Nacht, heilige Nacht) είναι το διεθνώς γνωστότερο Χριστουγεννιάτικο τραγούδι. Γράφηκε στις αρχές του 18ου αι. και συνθέτες του είναι οι Αυστριακοί Φραντς Ξάβερ Γκρούμπερ (Franz Gruber) και Γιόζεφ Μορ, (Joseph Mohr). Για χρόνια οι δημιουργοί του ήταν άγνωστοι και πολλοί απέδιδαν την πατρότητα του τραγουδιού σε διάσημους κλασσικούς συνθέτες όπως τον Μότσαρτ, τον Μπετόβεν ή τον Χάιντν ή θεωρούσαν ότι επρόκειτο για κάποιο παραδοσιακό γερμανικό νανούρισμα. Σήμερα έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες σε όλον τον χριστιανικό κόσμο.

Ιστορία
Η «Άγια Νύχτα» πρωτοτραγουδήθηκε τα Χριστούγεννα του 1818 στην εκκλησία του μικρού χωριού Όμπερντορφ (Oberndorf) στην περιοχή του Σάλτσμπουργκ της Αυστρίας. Οι στίχοι είχαν γραφεί δύο χρόνια νωρίτερα, το 1816, από τον νεαρό εφημέριο του χωριού Γιόζεφ Μορ, όπως έγινε γνωστό από ένα χειρόγραφο που ανακαλύφθηκε το 1995 και φέρει την υπογραφή του εφημέριου. Το χειρόγραφο χρονολογείται από τους μελετητές το 1820. Στην αριστερή πλευρά αναγράφεται η ημερομηνία συγγραφής των στίχων και στην άνω δεξιά γωνία η ένδειξη «Melodie von Fr. Xav. Gruber». Σήμερα φυλάσσεται στο Carolino Augusteum Museum του Σάλτσμπουργκ.

Μετά την πρώτη εκτέλεση το τραγούδι ξεχάστηκε, καθώς μάλιστα οι δρόμοι των δύο συνθετών χώρισαν αφού καθένας τους μετακινήθηκε σε διαφορετικό τόπο. Το 1825 ο τότε εφημέριος της εκκλησίας του Όμπερντορφ κάλεσε έναν τεχνίτη ονόματι Καρλ Μαουράχερ (Karl Mauracher) για να επισκευάσει το εκκλησιαστικό όργανο του ναού. Αυτός ανακάλυψε στο πίσω μέρος του οργάνου πεταμένο ένα αντίγραφο του τραγουδιού. Έδωσε το τραγούδι στην οικογένεια Στράσερ (Strasser) που ζούσε στο Τυρόλο και συνήθιζε να ταξιδεύει σε διάφορες πόλεις της Γερμανίας και να τραγουδάει σε γιορτές. Έτσι η «Άγια Νύχτα» άρχισε να διαδίδεται στις γερμανικές χώρες και σύντομα έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές. Το 1839 μια άλλη οικογένεια τραγουδιστών από το Τυρόλο παρουσίασε το τραγούδι στην Νέα Υόρκη, ξεκινώντας τη διάδοση της «Άγιας Νύχτας» στον αγγλόφωνο κόσμο. Στην αγγλική μεταφράστηκε το 1863 από τον Τζον Φρίμαν τον Νεότερο με μελωδία ελαφρώς διαφορετικής του αυστριακού πρωτοτύπου. Το 1840 εκδόθηκε πρώτη φορά με την ένδειξη «αγνώστου συνθέτη». Υπήρξε το αγαπημένο τραγούδι του βασιλιά Φρειδερίκου-Γουλιέλμου Δ΄ της Πρωσσίας, ο οποίος διέταξε την διεξαγωγή έρευνας για τον εντοπισμό των δημιουργών του. Οι έρευνες ξεκίνησαν το 1854 και τελικά κατέληξαν τόσο στη γνωστοποίηση των Μορ και Γκρούμπερ, όσο και του θρύλου γύρω από τις συνθήκες που γράφηκε το τραγούδι και που μέχρι πρόσφατα θεωρείτο αληθινή ιστορία.

Η «Άγια Νύχτα» έχει μεταφραστεί σε περισσότερες από 300 γλώσσες και διαλέκτους σε όλον τον κόσμο. Είναι εξαιρετικά δημοφιλής τόσο μεταξύ των Καθολικών, όσο και των Προτεσταντών. Μάλιστα κατά τον Ά Παγκόσμιο Πόλεμο τραγουδήθηκε ταυτόχρονα στην αγγλική και γερμανική γλώσσα από τα αντιμαχόμενα στρατεύματα στο μέτωπο κατά τη χριστουγεννιάτικη ανακωχή του 1914, καθώς ήταν από τα λίγα κοινώς γνωστά χριστουγεννιάτικα τραγούδια και των δύο πλευρών.

Η «Άγια Νύχτα» έχει γνωρίσει πολλές διασκευές και επανεκτελέσεις από διαφόρους καλλιτέχνες μέχρι σήμερα, κάποιες μάλιστα με σκωπτικό ή ειρωνικό στόχο (Simon and Garfunkel, Manowar). Επίσης έχει εμπνεύσει παραγωγές του κινηματογράφου και της μικρής οθόνης.

Ο Θρύλος
Όπως συμβαίνει συνήθως για πολλά δημοφιλή πρόσωπα ή αντικείμενα (τραγούδια, κτίρια, τοποθεσίες, προσωπικά αντικείμενα φημισμένων προσωπικοτήτων), έτσι και γύρω από τη σύνθεση του χριστουγεννιάτικου αυτού τραγουδιού έχουν πλεχθεί διάφορες ιστορίες και θρύλοι, που πλαισιώνουν την πραγματική ιστορία.

Σύμφωνα με την πιο γνωστή, την προπαραμονή των Χριστουγέννων του 1818, στο μικρό χωριό του Όμπερντορφ στην περιοχή του Σάλτσμπουργκ, κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας ξαφνικά χάλασε το μοναδικό εκκλησιαστικό όργανο της εκκλησίας. Ένοχοι ήταν τα ποντίκια που είχαν ροκανίσει τα διάφορα μέρη του παλιού οργάνου. Μετά τη Λειτουργία ο εφημέριος Γιόζεφ Μορ κάλεσε το δάσκαλο του χωριού και οργανίστα της εκκλησίας Φράντς Γκρούμπερ για να βρουν κάποια λύση, αφού δεν μπορούσαν να αποδώσουν τον χριστουγεννιάτικο ύμνο χωρίς εκκλησιαστικό όργανο. Αποφάσισαν τελικά να γράψουν ένα χριστουγεννιάτικο τραγούδι για κιθάρα και ο δάσκαλος αποσύρθηκε στο δωμάτιό του πάνω από το σχολείο, περιμένοντας τους στοίχους του τραγουδιού που θα έγραφε ο εφημέριος. Το γαλήνιο χιονισμένο τοπίο ενέπνευσε τον πατέρα Μορ, που φαντάστηκε ότι σε μια τόσο γαλήνια και ήρεμη νύχτα θα ήρθε στον κόσμο το Θείον Βρέφος. Οι σκέψεις αυτές έγιναν οι πρώτοι στίχοι του καινούριου τραγουδιού. Αργά τη νύχτα, όταν νεαρός εφημέριος τελείωσε τη συγγραφή, έτρεξε στο δωμάτιο του δασκάλου. Τα όμορφα λόγια του τραγουδιού συγκίνησαν τον Γκρούμπερ που έβαλε τα δυνατά του για να συνθέσει μία εξίσου ωραία μελωδία. Μέχρι τα ξημερώματα το τραγούδι ήταν έτοιμο και τη νύχτα της παραμονής, στη Λειτουργία των Χριστουγέννων στη θέση του χριστουγεννιάτικου ύμνου οι δύο συνθέτες άρχισαν να ψάλλουν την «Άγια Νύχτα».

Όταν τελείωσαν, μια απέραντη σιωπή επικρατούσε στην εκκλησία, φέρνοντας τον πατέρα Μορ και τον Γκρούμπερ σε αμηχανία. Τότε όμως μια γλυκιά γυναικεία φωνή άρχισε να τραγουδάει κατανυκτικά τους στίχους του νέου ύμνου. Σιγά-σιγά όλο το εκκλησίασμα άρχισε να συμμετέχει, ψάλλοντας ξανά και ξανά το όμορφο αυτό τραγούδι με τους τόσο γλυκείς στίχους.

Κατά καιρούς και με τη διάδοση της «Άγιας Νύχτας» σε όλο τον κόσμο, ο δημοφιλής αυτός θρύλος παραλλάχθηκε σε πολλές διαφορετικές εκδοχές, με τον εμπλουτισμό της αρχικής ιστορίας με στοιχεία των κατά τόπους παραδόσεων.

Πηγή: http://trelospapagalos.blogspot.com/2009/12/blog-post_24.html

Και η εκτέλεση στα Γερμανικά:
 

Σφεντόνα - Στίχοι / Μουσική Βασίλης Παπακωνσταντίνου

Σαράντα χρόνια έφηβος
πλέον μισό αιώνα
το καλοκαίρι άσπριζα,
μαύριζα τον χειμώνα.
Σαράντα χρόνια ανώριμος
ξεφτίλας Δον Κιχώτης.
Τώρα 50 χρόνια φρόνιμος
ωραίος και ιππότης.

Γεννήθηκα σ' ένα χωριό
Τετάρτη μεσημέρι.
Γιατρός δε με ξεπέταξε
μα μιας μαμής το χέρι.
οι συγγενείς μαζεύτηκαν
από νωρίς στο σπίτι.

Πώς είναι έτσι το παιδί
και τι μεγάλη μύτη!

Νάνι-νάνι το παιδί μας νάνι.
Νάνι-νάνι και παρήγγειλα,
νάνι-νάνι στην Πόλη τα προικιά του
και τα χρυσαφικά του τα παρήγγειλα.
Νάνι-νάνι κι όπου
το πονεί να γιάνει, νάνι-νάνι,
νάνι-νάνι του,
Μα εγώ από τον ύπνο μου
την έκανα κοπάνα.
Τέντωνα τη σφεντόνα μου,
σημάδευα αεροπλάνα.
Και πάνω στο καλύτερο
με ξύπναγαν με βία
για να μ' αποκοιμήσουνε
δασκάλοι στα θρανία.

Κι ενώ όλα τα θυμόμουνα
κι είχα μυαλό ξουράφι,
να μεγαλώσω ξέχασα
και έμεινα στο ράφι.
Έτσι για πάντα κράτησα
την παιδική μου εικόνα,
εκείνου του αλητάμπουρα
που κράταγε σφεντόνα.

Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά,
έλα πάρε και τούτο.
Μικρό-μικρό σου το 'δωσα,
άρχοντα φέρε μου το.
Κρύψε και τη σφεντόνα του,
φρόνιμο κάνε μου το.

Παλιέ μου φίλε, γνώριμε,
συμμαθητή, θαμώνα,
μαζί μου απόψε έφερα
εκείνη τη σφεντόνα.
Μην πάει ο νους σου στο κακό,
πουλιά δε θα χτυπήσω.
Με κότσυφες και πέρδικες
τι έχω να χωρίσω;

Τα παιδικά μας όνειρα
θα σας εκσφενδονίσω,
με χρώματα και μουσικές
θα σας τα τραγουδήσω.
Παλιέ μου φίλε, γνώριμε,
συμμαθητή, θαμώνα,
απόψε που βρεθήκαμε,
σου δίνω τη σφεντόνα.

Ο Βασίλης Παπακωνσταντίνου γεννήθηκε την 21η Ιουνίου του 1950 στο χωριό Βάστα της Αρκαδίας κοντά στη Μεγαλόπολη. Τα παιδικά του χρόνια τα πέρασε εκεί (έως τα 7 του). Τις εμπειρίες του απ΄ αυτά τα χρόνια τις έκανε τραγούδι. Ο τίτλος του τραγουδιού... ΣΦΕΝΤΟΝΑ.... Στα 12 του χρόνια πήρε την πρώτη του κιθάρα. Αργότερα επειδή του άρεσε η μουσική συμμετείχε σε διάφορα συγκροτήματα της εποχής όπου έκανε και τα πρώτα του μουσικά βήματα. Το πρώτο του συγκρότημα το ονόμασε CROSSWORDS όπου τραγουδούσαν σε Ιταλικό στίχο σε διάφορα clubs.
Η εφηβεία του σημαδεύτηκε από το μουσικό και κοινωνικό ρεύμα της δεκαετίας του '60. Ροκ της αμφισβήτησης, παγκόσμια φιλειρηνικά και απελευθερωτικά κινήματα, και μια Ελλάδα που προσπαθούσε βιαστικά να κλείσει πληγές και να αρχίσει να ελπίζει. Η Αριστερά επεδίωκε να στεγάσει και να δώσει προοπτική στις διάσπαρτες απογοητεύσεις μέσα από μια κουλτούρα ευαισθησίας και διεκδίκησης.

Πηγή: http://www.easypedia.gr/el/articles/%CE%B2/%CE%B1/%CF%83/%CE%92%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%BB%CE%B7%CF%82_%CE%A0%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BA%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85_bba2.html

Από τη συναυλία στο Ηρώδειο (2005):

Ωδή στο Γεώργιο Καραϊσκάκη Μουσική/Στίχοι: Σαββόπουλος Διονύσης

Στίχοι: Σαββόπουλος Διονύσης
Μουσική: Σαββόπουλος Διονύσης
Πρώτη εκτέλεση: Διονύσης Σαββόπουλος

Άλλες ερμηνείες:
Διονύσης Σαββόπουλος & Γιώργος Νταλάρας ( Ντουέτο )
Γιώργος Νταλάρας

Η οθόνη βουλιάζει σαλεύει το πλήθος
εικόνες ξεχύνονται με μιας
πού πας παλικάρι ωραίο σαν μύθος
κι ολόισια στο θάνατο κολυμπάς

Και όλες οι αντένες μιας γης χτυπημένης
μεγάφωνα και ασύρματοι από παντού
γλυκά σε νανουρίζουν κι εσύ ανεβαίνεις
ψηλά στους βασιλιάδες τ' ουρανού

Ποιος στ' αλήθεια είμαι εγώ και πού πάω
με χίλιες δυο εικόνες στο μυαλό
προβολείς με στραβώνουν και πάω
και γονατίζω και το αίμα σου φιλώ

Πού πας παλικάρι πομπές ξεκινούνε
κι οι σκλάβες σου ουρλιάζουν στο βωμό
ουρλιάζουν τα πλήθη καμπάνες ηχούνε
κι ο ύμνος σου τραντάζει το ναό

Ποιος στ' αλήθεια είμαι εγώ και πού πάω
με χίλιες δυο εικόνες στο μυαλό
οι προβολείς με στραβώνουν και πάω
και γονατίζω και το αίμα σου φιλώ

Η Ωδή στο Γεώργιο Καραϊσκάκη κυκλοφόρισε με τη συλλογή Το περιβόλι του τρελού (Lyra, 1969). Υπάρχουν πολλές εκδοχές για την ιστορία πίσω από αυτό το τραγούδι. Το κομμάτι αυτό έχει επαναστατικό χαρακτήρα και ήταν ένα από τα τραγούδια που συνδέθηκαν με την αντίσταση κατά της Χούντας. Το Σιφνέικο Τακίμι έψαξε σχολαστικά την κάθε εκδοχή και σας τις παρουσιάζει παρακάτω:

Εκδοχή 1η
Η πρώτη εκδοχή είναι ότι το τραγούδι γράφτηκε για τον  Αλέξανδρο Παναγούλη (2 Ιουλίου 1939 – 1 Μαΐου 1976) υπήρξε πολιτικός και ποιητής. Δραστηριοποιήθηκε στον αγώνα κατά της Δικτατορίας της Χούντας των Συνταγματαρχών (1967-1974). Παγκόσμια γνωστός, ιδιαίτερα για την θαρραλέα του πράξη, την απόπειρα δολοφονίας του δικτάτορα Γ. Παπαδόπουλου στις 13 Αυγούστου 1968, αλλά και για την αντοχή του στα βασανιστήρια που ακολούθησαν. Στην μεταπολίτευση εκλέχθηκε βουλευτής με την Ένωση Κέντρου (Ε.Κ.).

Πηγή: http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CE%BB%CE%AD%CE%BE%CE%B1%CE%BD%CE%B4%CF%81%CE%BF%CF%82_%CE%A0%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CE%B3%CE%BF%CF%8D%CE%BB%CE%B7%CF%82

Εκδοχή 2η
Η δεύτερη εκδοχή είναι ότι το κομμάτι αναφέρεται στον Κώστα Γεωργάκη. Ο Κώστας Γεωργάκης γεννήθηκε στην Κέρκυρα, στις 23 Αυγούστου του 1948 και ήταν μέλος της νεολαίας της Ένωσης Κέντρου. Σπούδαζε γεωλογία στην Ιταλία, όταν το 1970 ανώνυμα σε συνέντευξή του αποκάλυψε ότι η Χούντα είχε διεισδύσει στις ελληνικές οργανώσεις της Ιταλίας. Φοβούμενος ότι η Χούντα αργά ή γρήγορα θα ανακάλυπτε την ταυτότητά του, αποφάσισε να προβεί σε μια πράξη διαμαρτυρίας κατά της Χούντας η οποία δεν θα έδινε τη δυνατότητα στο καθεστώς να προβεί σε αντίποινα προς την οικογένειά του, που ήταν στην Ελλάδα. Έτσι, στις 19 Σεπτεμβρίου 1970, τα ξημερώματα, στην πλατεία Ματεότι της Γένοβας, μπροστά από το δικαστικό μέγαρο, περιέλουσε εαυτόν με βενζίνη και αυτοπυρπολήθηκε, φωνάζοντας Το έκανα για χάρη της Ελλάδας, ζήτω η δημοκρατία, όλοι οι Ιταλοί ας αναφωνήσουν : Ζήτω η ελεύθερη Ελλάδα. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο όπου και πέθανε μετά από λίγες ώρες. Η κηδεία του έγινε στη Γένοβα στις 23 Σεπτεμβρίου.Το περιστατικό αποσιωπήθηκε από τη δικτατορία, προκάλεσε όμως έντονη αίσθηση στη διεθνή κοινότητα. Η σορός του μεταφέρθηκε στην Κέρκυρα με καθυστέρηση τεσσάρων μηνών, λόγω εσκεμμένων κωλυσιεργιών της Χούντας, και ενταφιάστηκε στο Α΄ Νεκροταφείο.
Σήμερα στο σημείο που αυτοπυρπολήθηκε υπάρχει αναμνηστική πλάκα με την επιγραφή "Η Ελλάδα θα τον θυμάται για πάντα" ενώ στην ιδιαίτερη πατρίδα του υπάρχει πλατεία με το όνομά του και με τον ανδριάντα του. Ο Νικηφόρος Βρεττάκος αναφέρεται στην θυσία του σε ένα από τα ποιήματά του.

Πηγή: http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF%8E%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%82_%CE%93%CE%B5%CF%89%CF%81%CE%B3%CE%AC%CE%BA%CE%B7%CF%82

Το περιβόλι του τρελού κυκλοφόρισε το 1969.Κώστας Γεωργάκης αυτοπυρπολήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου του 1970. Δηλαδή το τραγούδι πρώτο-κυκλοφόρησε σχεδόν ένα χρόνο ποιο πριν. Οπότε μάλλον αδύνατον να έχει γραφτεί γι αυτόν η για οποιοδήποτε άλλον απεβίωσε μετά το 69.

Εκδοχή 3η
Η τρίτη εκδοχή είναι ότι το τραγούδι γράφτηκε για τον Τσε Γκεβάρα. Αυτή η εκδοχή, όπως αναφέρει και ο ίδιος ο Σαββόπουλος είναι και η πραγματική. Κατά τη διάρκεια της χούντας ο Σαββόπουλος φυλακίστηκε δύο φορές, τον Αύγουστο και το Σεπτέμβριο του 1967. Το τραγούδι το έγραψε στην Γαλλία όπου έφυγε με πλαστά χαρτιά μετά την αποφυλάκισή του. "......Έμεινα έναν χρόνο έξω... Την «Ωδή στον Γεώργιο Καραϊσκάκη» την έγραψα επίσης εκεί. Το τραγούδι ήταν γραμμένο στην αρχή για τον Τσε, αλλά μετά το ξαναδούλεψα για να μπορέσω να αντιμετωπίσω τη λογοκρισία και νομίζω ότι δεν θα δυσαρεστηθεί ο στρατηγός Καραϊσκάκης που τον δάνεισα στον Τσε, ούτε και το ανάποδο, ο ένας περιέχει τον άλλο κατά κάποιο τρόπο....."

Πηγή: http://www.lifo.gr/mag/features/1887


Ο Ερνέστο Γκεβάρα ντε λα Σέρνα (Ernesto Guevara de la Serna) (14 Ιουνίου 1928 στο Ροζάριο, Αργεντινή; † 9 Οκτωβρίου 1967 στη Λα Χιγκέρα, Βολιβία), γνωστός ως Τσε Γκεβάρα, ήταν Αργεντινός γιατρός, κουμουνιστής Μαρξιστής - Λενινιστής επαναστάτης, ένας από τους αρχηγούς των ανταρτών στην Κούβα και πολιτικός. Συμμετείχε στο κίνημα της 26ης Ιουλίου που πέτυχε την ανατροπή του δικτατορικού καθεστώτος του Φουλχένσιο Μπατίστα στην Κούβα, αρχικά προσφέροντας τις ιατρικές γνώσεις του και αργότερα ως διοικητής των ανταρτών, ενώ υπήρξε μέλος της επαναστατικής κουβανικής κυβέρνησης προωθώντας ριζικές μεταρρυθμίσεις. Το 1965 πιστός στην νίκη της επανάστασης στην Κούβα έφυγε με στόχο την οργάνωση νέων επαναστατικών κινημάτων στο Κονγκό και αργότερα στην Βολιβία, όπου τραυματίστηκε, συνελήφθη και δολοφονήθηκε ενώ ήταν στο κρεβάτι.

Πηγή: http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CF%81%CE%BD%CE%AD%CF%83%CF%84%CE%BF_%CE%A4%CF%83%CE%B5_%CE%93%CE%BA%CE%B5%CE%B2%CE%AC%CF%81%CE%B1

Παρακάτω μια εκτέλεση με τον Γιώργο Νταλάρα και στη συνέχεια μια εκτέλεση με τον Διονύση Σαββόπουλος & Γιώργος Νταλάρας ( Ντουέτο ):

Ένας Τούρκος στο Παρίσι Μουσική: Λαυρέντης Μαχαιρίτσας Στίχοι: Ισαάκ Σούσης

Στίχοι: Ισαάκ Σούσης
Μουσική: Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
Πρώτη εκτέλεση: Λαυρέντης Μαχαιρίτσας

Μου γράφεις δε θα 'ρθεις για διακοπές
χρωστάς μαθήματα μου λες
φωτογραφίες στέλνεις απ' το Λούβρο
και άλλες με τον γάτο σου τον Τούρκο
ο Τούρκος να πηδάει στα σκαλιά
και ύστερα παιχνίδια να σου κάνει
στη γάμπα σου να τρέμει μια ουρά
αυτός ο Τούρκος Τούρκο θα με κάνει
στη γάμπα σου να τρέμει μια ουρά
αυτός ο Τούρκος Τούρκο θα με κάνει

Ζηλεύω το μικρό σου το γατί
στα πόδια σου κοιμάται όταν διαβάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις

Μου γράφεις πως σου έλειψα πολύ
μου στέλνεις χάρτινο φιλί
το χρόνο σου μετράς για το πτυχίο
το γράμμα μου σου φάνηκε αστείο
κι ο Τούρκος στη μοκέτα αραχτός
φιλίες με τους Γάλλους σου να πιάνει
να πίνει και να τρώει ό,τι τρως
αυτός ο Τούρκος Τούρκο θα με κάνει
να πίνει και να τρώει ό,τι τρως
αυτός ο Τούρκος Τούρκο θα με κάνει

Ζηλεύω το μικρό σου το γατί
στα πόδια σου κοιμάται όταν διαβάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις

Συγχώρα με που γίνομαι μικρός
μα η ανάγκη να σε νιώσω είναι μεγάλη
μακριά σου νιαουρίζω μοναχός
μα c' est la vie που λένε και οι Γάλλοι
μακριά σου νιαουρίζω μοναχός
μα c' est la vie που λένε και οι Γάλλοι

Ζηλεύω το μικρό σου το γατί
στα πόδια σου κοιμάται όταν διαβάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις
δεν ξέρω αν κοιμάστε και μαζί
ή μ' άλλον στο κρεβάτι τον αλλάζεις


ΙΣΑΑΚ ΣΟΥΣΗΣ
«Ενας Τούρκος στο Παρίσι»
(«Παυσίλυπον», Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, 1997) Εγραψα το τραγούδι το 1994, μια χρονιά που αισθανόμουν φρικτή μοναξιά γιατί έλειπαν όλοι οι φίλοι μου στο εξωτερικό. Ενα απόγευμα καθώς γύριζα από τη δουλειά, βαρεμένος και με την αίσθηση μιας απίστευτης στασιμότητας, κάθησα σε ένα παγκάκι. Είχα μια πρώτη μορφή του τραγουδιού στα χέρια μου, έλεγα δηλαδή για το Παρίσι αλλά αυτό που με απασχολούσε ήταν να μιλήσω για τη μοναξιά μου, όχι με μίζερο τρόπο. Εκείνη τη στιγμή πέρασε από μπροστά μου ένας γάτος και επειδή τους έχω αδυναμία έφαγα «φλα σιά» κι άρχισα να γράφω επιτόπου. Τον βάφτισα Τούρκο και ήταν ο γάτος που απολάμβανε ό,τι εγώ δεν είχα... 

Πηγή: http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=4&artid=4608645

Και ένα Live με τους Πυξ Λαξ  και τον  Λαυρέντης Μαχαιρίτσας στον Λυκαβηττό:

Η τίγρης Τραγούδι: Ψαραντώνης, Μουσική-Στίχοι: Δημήτρης Αποστολάκης

Η τίγρης

Τραγούδι: Ψαραντώνης
Μουσική - Στίχοι: Δημήτρης Αποστολάκης

Έχω μιά τίγρη μέσα μου, άγρια λιμασμένη
που όλο με περιμένει
κι όλο την καρτερώ
τηνε μισώ και με μισεί θέλει να με σκοτώσει
μα ελπίζω να φιλιώσει
καιρό με τον καιρό.

Έχει τα δόντια στην καρδιά, τα νύχια στο μυαλό μου
κι εγώ γιά το καλό μου
γιά κείνη πολεμώ
κι όλου του κόσμου τα καλά με κάνει να μισήσω
γιά να της τραγουδήσω
τον πιό βαρύ καημό.

Όρη, λαγκάδια και γκρεμούς με σπρώχνει να περάσω
γιά να την αγκαλιάσω
στον πιό τρελό χορό
κι όταν τις κρύες τις βραδιές θυμάται τα κλουβιά της
μου δίνει την προβιά της
γιά να τηνε φορώ.

Καμιά φορά απ' το πιοτό πέφτομε μεθυσμένοι
σχεδόν αγαπημένοι
καθείς να κοιμηθεί
και μοιάζει τούτη η σιωπή με λίγο πριν τη μπόρα
σαν τη στερνή την ώρα
που θα επιτεθεί.


Το τραγούδι αυτό  γράφτηκε για έναν γέρο, τον Γιωργαρά από την Πολυθέα Ηρακλείου. Ο άνθρωπος αυτός θείος του Χαϊνη (Δημήτρη Αποστολάκη) στα νιάτα του ήταν πολύ δραστήριος.Που τον έχαναν που τον έβρησκες σε γλέντι ήταν!Γέρος και κουρασμένος τώρα πια δεν μιλάει πολύ.Κάθετε ήσυχος σε μια καρέκλα στο καφενείο του και πίνει ράκες.Ο Αποστολάκης όμως τον θυμάται αλλιώς ... Έχω μια τίγρη μέσα μου άγρια λιμασμένη..

Πηγή: http://www.musicheaven.gr/html/modules.php?name=Splatt_Forums&file=viewtopic&topic=1494&start=100 

Και μια εκτέλεση από τον ίδιο τον Δημήτρη Αποστολάκη:

Γιατί η Έλλη θέλει σκότωμα;

Η Έλλη θέλει σκότωμα
θέλει καραμανιόλα
γιατί άφησε τον άντρα της
και τα παιδιά της όλα
To τραγούδι της Έλλης είναι γνωστό παραδοσιακό τραγούδι της Σμύρνης. Στην πρώτη ηχογραφημένη έκδοση του, περίπου το 1915, φέρει το τίτλο «Έλλη – Έλλη» και αποδίδεται από τη Σμυρναίικη Εστουδιαντίνα (ηχογράφηση Σμύρνης). Λίγα χρόνια αργότερα, το 1919, θα ηχογραφηθεί στην Αμερική από τον Γ. Κατσαρό – Θεολογίτη (το πραγματικό του όνομα) με παραλλαγμένο τίτλο : «α  κακούργα ΄Ελλη». Αυτή η ηχογράφηση είναι και  η η πρώτη επίσημη ηχογράφηση του Γ. Κατσαρού. Στην εποχή μας τραγουδήθηκε από τη Γλυκερία και πολλές άλλες κομπανίες. Πάντως, στιχουργικά δεν έχει καμία σχέση το τραγούδι που ερμήνευσε ο Κατσαρός με το τραγούδι που ερμήνευσε η Γλυκερία.

Η ιστορία της Έλλης;

Στα τέλη του 1800 η κοινωνία της Σμύρνης αναστατώθηκε από το σκάνδαλο της τσαχπίνας και ξεδιάντροπης Έλλης. Μικροπαντρεμένη και μητέρα, τουλάχιστον, δύο παιδιών έτυχε να ερωτευτεί έναν Τούρκο αξιωματούχο (τον κομισέρη) και παρακινημένη από τον τυφλό έρωτα της, εγκαταλείπει τον άντρα και τα παιδιά της και πάει να ζήσει με τον Τούρκο ομορφονιό.
Τα αντανακλαστικά της τοπικής κοινωνίας ενεργοποιούνται  άμεσα. Πρέπει να στιγματίσει την ανεύθυνη πράξη της εγκατάλειψης των παιδιών και του συζύγου. Πρέπει να ρίξει χολή στο γεγονός ότι μία Χριστιανή ζει με έναν αγαρηνό. Πρέπει να ανυψώσει το ηθικό των ανδρών (μας έφαγε την κοπέλα ο Τουρκαλάς). Και τι κάνει; Μήπως βία, μαχαίρια και αίματα; Τίποτα από αυτά. Ενεργεί με άμεσο και διαχρονικό τρόπο.  Ο  Όμηρος της φυλής επιστρατεύεται και  πλάθει ένα από τα ομορφότερα τραγούδια μας, καταδικάζοντας για πάντα την κακούργα Έλλη στο πανελλήνιο.
Αναγνώστετο στη σύγχρονη εκδοχή καθώς και στην αρχική του Γ. Κατσαρού (προσέξτε την ιδιαίτερη ερμηνεία, που έδιναν οι ΄Ελληνες του 1919 στον όρο «λεβέντισσα»):





Α!  ΚΑΚΟΥΡΓΑ  ΕΛΛΗ (ερμηνεία Γ. Κατσαρού, 1919)
Βρε  η  Έλλη  άντε  θέλει  σκότωμα  με  δίκοπο  μαχαίρι
με  δίκοπο  μαχαίρι, (δις)
γιατ’  άφησε  άντε  βρε  τον  άντρα  της  και  πήρε  κομισέρη
και  πήρε  κομισέρη.

Α!  βρε  κακούργα  Έλλη  φαντάρος  δεν  σε  θέλει,
γιατί  ‘σαι  φιλημένη  από  τον  κομισέρη.

Βρε  η  Έλλη  άντε  τ’  απεφάσισε  λεβέντισσα να  ζήσει
λεβέντισσα  να  ζήσει,  (δις)
βρε  και  δεν  τη  νοιάζει  άντε  στο  ντουνιά  στους  δρόμους  κι  ας  ‘πομείνει
στους  δρόμους  κι  ας  ‘πομείνει.

Αμάν  αμάν  Έλλη  κανένας  δε  σε  θέλει,
γιατί  ‘σαι  φιλημένη  στη  γάμπα  τσιμπημένη.

Α!  βρε  κακούργα  Έλλη  φαντάρος  δε  σε  θέλει,
παράτησες  τον  άντρα  σου  και  πήρες  κομισέρη.

Βρε  η  Έλλη  άντε  θέλει  ζάχαρη  και  ρούσικο  αλεύρι
και  ρούσικο  αλεύρι,  (δις)
βρε  να  φτιάξει  άντε  τα  γλυκίσματα  να  πάει  στον  κομισέρη
να  πάει  στον  κομισέρη.

Α!  βρε  κακούργα  Έλλη  φαντάρος  δεν  σε  θέλει,
γιατί  ‘σαι  φιλημένη  από  τον  κομισέρη.

Βρε  η  Έλλη  άντε  (ε)περπάτησε  στης  Σμύρνης  τα  σοκάκια
στης  Σμύρνης  τα  σοκάκια,  (δις)
κι  οι  Τούρκοι  άντε  ενομίσανε  πως  είναι  ραμαζάνια
πως  είναι  ραμαζάνια.

Εδώ σε μία από τις εκτελέσεις με τη Μαρίκα Παπαγκίκα. Δισκος GREEK RECORD CO 516 του 1920:



Η ΄Ελλη (σύγχρονη εκδοχή)
Η Έλλη θέλει σκότωμα
θέλει καραμανιόλα
γιατί άφησε τον άντρα της
και τα παιδιά της όλα

Αμάν αμάν Έλλη
κανένας δε σε θέλει
γιατί είσαι φιλημένη
στα χείλη δαγκαμένη

Η Έλλη θέλει σκότωμα
με δίκοπο μαχαίρι
γιατί άφησε τον άντρα της
και πήρε κομισέρη

Αμάν αμάν Έλλη
φαντάρος δε σε θέλει
γιατί είσαι φιλημένη
στα χείλη δαγκαμένη

Η Έλλη θέλει σκότωμα
θέλει καραμανιόλα
γιατί ποτέ δεν άκουσε
της μάνας της τα λόγια

Αμάν αμάν Έλλη
κανένας δε σε θέλει
γιατί άφησες τον άντρα σου
και πήρες κομισέρη

Πηγή: http://www.24grammata.com/?p=221

Τέλος η εκδοχή με τη Γλυκερία.
Σας παραθέτουμε τα σχόλια και τους στίχους  όπως ακριβώς τα βρήκαμε από το http://kanellatou.gr/en/music-archive/scores/525-2010-02-20-18-57-36.html



ΕΛΗ – ΕΛΗ
Τραγούδι, με προέλευση από τη Σμύρνη στη χερσόνησο της Ερυθραίας Μικρά Ασίας, οι στίχοι του οποίου έχουν προσαρμοστεί στις αρχές του 20^ου αιώνα σε ήδη προϋπάρχουσα παραδοσιακή μελωδία. Ο ρυθμός του κομματιού είναι 2/4.1915, Σμύρνη «Γιώργος Βιδάλης - Ελληνική Εστουδιαντίνα».

Η   Έλλη  ήταν  έμορφη  μαύρα  ‘ταν  τα  μαλλιά  της  μαύρα  ‘ταν  τα  μαλλιά,
μ’  αρνήθηκε  τον  άντρα  της  και  όλα  τα  παιδιά  της  και  όλα  τα  παιδιά.

Έλλη  Έλλη  Έλλη  φαντάρος  δε  σε  θέλει,
εκτός  αν  μετανιώσεις  κι  ένα  φιλί  τού  δώσεις.

Η  Έλλη  θέλει  ζάχαρη  και  χάσικο  αλεύρι  και  χάσικο  αλεύρι,
να  κάνει  τα  γλυκίσματα  να  στείλει  του  Λευτέρη  να  στείλει  του  Λευτέρη.

Έλλη  Έλλη  Έλλη  φαντάρος  δε  σε  θέλει,
εκτός  αν  μετανιώσεις  κι  ένα  φιλί  τού  δώσεις.

Ανήμερα  Χριστούγεννα  χτυπούσαν  οι  καμπάνες  χτυπούσαν  οι  καμπάνες,
οι  χριστιανοί  στην  εκκλησιά  κι  η  Έλλη  με  τσ’  αγάδες  κι  η  Έλλη  με  τσ’  αγάδες.

Έλλη  Έλλη  Έλλη  φαντάρος  δε  σε  θέλει,
εκτός  αν  μετανιώσεις  κι  ένα  φιλί  τού  δώσεις.

Tears in heaven - Eric Clapton

Tears in heaven
by Eric Clapton
 

Would you know my name,
If I saw you in heaven,
Would it be the same,
If I saw you in heaven, 

I must be strong,
and carry on,
Cause I know I don't belong,
Here in heaven. 

Would you hold my hand 
If I saw you in heaven 
Would you help me stand 
If I saw you in heaven 

I'll find my way, through night and day 
Cause I know I just can't stay 
Here in heaven 

Time can bring you down 
Time can bend your knee 
Time can break your heart 
Have you begging please 
Begging please 

Beyond the door 
There's peace I'm sure. 
And I know there'll be no more... 
Tears in heaven 

Repeat vers 1 and chorus

Tears in Heaven

Φολκ - μπλουζ μπαλάντα, με βραζιλιάνικο άρωμα, γραμμένη από τον Έρικ Κλάπτον για την απώλεια του μονάκριβου γιου του Κόνορ. Στις 20 Μαΐου 1991 και ώρα 11 π.μ. ο πεντάχρονος Κόνορ Κλάπτον έπεσε από τον 53ο όροφο πολυκατοικίας της Νέας Υόρκης και βρήκε τραγικό θάνατο. Ήταν καρπός της σχέσης του μεγάλου βρετανού ρόκερ με την ιταλίδα ηθοποιό Λόρι Ντελ Σάντο, που δεν μετουσιώθηκε σε γάμο. Την εποχή εκείνη ο Κλάπτον ήταν παντρεμένος με την πρώην γυναίκα του Τζορτζ Χάρισον, Πάτι Μπόιντ, τη «Layla» του περίφημου τραγουδιού.
Σύμφωνα με την αστυνομία, ο μικρός Κόνορ ξέφυγε για κλάσματα του δευτερολέπτου από την επιτήρηση της νταντάς του, σκαρφάλωσε στο πρεβάζι του παραθύρου και από ένα μικρό άνοιγμα που είχε αφήσει η καθαρίστρια έπεσε στο κενό. Το συνήθιζε αυτό στην Ιταλία, όπου ζούσε με τη μητέρα του. Μόνο που εκεί το παράθυρο ήταν στο ύψος του εδάφους, ενώ εδώ στον 53ο όροφο. Η Λόρι Ντελ Σάντο βρισκόταν για λίγες μέρες στη Νέα Υόρκη για δουλειές, όπως και ο Κλάπτον, που είχε καταλύσει σε διπλανό ξενοδοχείο.
Ο θάνατος του γιου του συγκλόνισε, όπως ήταν φυσικό, τον Κλάπτον, ο οποίος σταμάτησε κάθε επαγγελματική του δραστηριότητα για το υπόλοιπο του χρόνου. Με τη βοήθεια του στιχουργού Γουίλ Τζένινγκς έγραψε το «Tears in Heaven», ως φόρο τιμής στον αδικοχαμένο Κόνορ.
Το τραγούδι κυκλοφόρησε σε σινγκλ στις 17 Ιανουαρίου 1992. Αρχικά συμπεριλήφθηκε στο σάουντρακ της αστυνομικής ταινίας «Rush» και στη συνέχεια στο αριστουργηματικό «Unplugged» του.
Γνώρισε αμέσως μεγάλη επιτυχία και έφθασε μέχρι το Νο2 του αμερικάνικου πίνακα επιτυχιών, για να γίνει το πιο δημοφιλές τραγούδι του Κλάπτον. Το 1993 επιβραβεύτηκε από τη μουσική βιομηχανία, κερδίζοντας τρία «Γκράμι».

Πηγή: http://www.sansimera.gr/articles/424

Μπάρμπα Γιάννης κανατάς

Μπάρμπα-Γιάννη με τις στάμνες
και με τα σταμνάκια σου
να χαρής τα μάτια σου

Σαν φορείς ψηλό καπέλο
και παπούτσια ελαστικά
Μπάρμπα-Γιάννη κανατά

Πρόσεξε μη σε γελάσει
καμιά έμορφη κυρά
Μπάρμπα-Γιάννη κανατά

Και σου πάρει το γαϊδούρι
και σ’ αφήσει την ουρά
Μπάρμπα-Γιάννη κανατά

Από την συλλογή παλιών ελληνικών τραγουδιών του Πάνου Μαυραγάνη. Οι στίχοι προέρχονται από βιβλία και παρτιτούρες της εποχής. Διατηρήθηκε η αρχική ορθογραφία

Ποιος ήταν ο μπάρμπα Γιάννης;
Μπάρμπα-Γιάννη με τις στάμνες
και με τα σταμνάκια σου…
Κανένα, ίσως, τραγούδι δεν είχε τόσες πολλές ιστορικές αναφορές και αμφισβητήσεις από τον πασίγνωστο Μπάρμπα Γιάννη, τον Κανατά. Πρόκειται για ένα τραγούδι, μάλλον, του Π. Επιτροπάκη, αν και από πολλούς θεωρείται δημιουργία του  αρχιμουσικού του Ελληνικού Στρατού Ανδρέα Ζάιλερ (1830 – 1904). Οι κανατάδες έκαναν χρυσές δουλειές την εποχή που δεν υπήρχαν πλαστικά δοχεία. Ο Μπάρμπα Γιάννης, όμως, είχε αναστατώσει την Αθηναϊκή κοινωνία, όχι μόνο για τα κανάτια του, αλλά γιατί υπήρξε ένας από τους ωραιότερους Αθηναίους της εποχής του, που κατά τις εργάσιμες ημέρες γυρνούσε με το γάιδαρο του, ξυπόλητος και ρακένδυτος πουλώντας τα κανάτια του, αλλά τις Κυριακές φορούσε «ψηλό καπέλο» και «παπούτσια ελαστικά» και έκανε τον περίπατο του δίπλα στην αριστοκρατική Αθήνα. Φαίνεται ότι κάτι τέτοιο ήταν πρωτάκουστο και μοναδικό για την εποχή του, και γι αυτό η στρατιωτική ορχήστρα, που εκτελούσε κλασικά μουσικά κομμάτια στο Ζάππειο, σταμάταγε και άρχιζε να του αποδίδει «τιμές» καθώς περνούσε από μπροστά της, με σκοπό να τον ειρωνευτεί. Ο μικροαστισμός τους δεν μπορούσε να δεχτεί το γεγονός ότι ένας φουκαράς έκανε βόλτα με την «καλή κοινωνία». Τελικά, οι Αθηναίοι θα υποστούν μεγάλο σοκ,  όταν ο Μπάρμπα Γιάννης θα εξαφανιστεί, το 1878, και όλοι, τότε,  θα ανακαλύψουν (;) ότι ήταν Βούλγαρος (κάποιοι κάνουν αναφορά ότι ήταν Βούλγαρος πράκτορας). Η λήξη του Ρωσοτουρκικού πολέμου θα επιτρέψει στον Βούλγαρο μπάρμπα Γιάννη να επιστρέψει στην πατρίδα του. Τώρα, αν ήταν κατάσκοπος ή απλό προσφυγόπουλο ποτέ κανένας δε θα το εξακριβώσει. Θα είναι ακόμα μία, σκοτεινή, πλευρά του μύθου του.

                                                       Η Ιστορία του τραγουδιού
Η Ισπανίδα υψίφωνος (και δασκάλα της Μαρίας Κάλλας) Ελβίρα ντε Ιντάλγκο θα τραγουδήσει τον μπάρμπα Γιάννη και θα τον συμπεριλάβει στη δισκογραφία της (φωτο: δασκάλα και μαθήτρια)
Το 1957 θα κυκλοφορήσει η βιογραφική ταινία του μπάρμπα Γιάννη σε σκηνοθεσία των Κ. Στραντζαλη, Φρίξου Ηλάδη. Στην ταινία πρωταγωνιστούσαν οι Βασίλης Αυλωνίτης, Α. Αλεξανδράκης, Ν. Σταυρίδης, Σ. Ληναίος). Σ’ αυτή την ταινία έκανε το κινηματογραφικό του ντεμπούτο και ο Ν. Κούρκουλος                                                                                                .
Οι περιπέτειες αυτού του τραγουδιού, όμως, φαίνεται ότι δεν έχουν τελειωμό. Στην Ιταλία κυκλοφορεί, το 1939,  ένα πασίγνωστο προπολεμικό τραγούδι: è arrivata la bufera. Η μουσική και ο ρυθμός δεν είναι άλλος από τον γνωστό μας μπάρμπα Γιάννη. Η μουσική οι στίχοι  υπογράφονται από τον Ρενάτο Ράσελ (Renato Rascel). Παρόλο που αποδεδειγμένα ο ΜΠΑΡΜΠΑ Γιάννης έχει ηχογραφηθεί στην Ελλάδα αρκετά χρόνια νωρίτερα, ο Ράσελ δεν το αναφέρει πουθενά.  Μένει να αποδειχτεί, βέβαια, αν ο Μπάρμπα Γιάννης είναι ελληνική δημιουργία ή και εμείς με τη σειρά μας το δανειστήκαμε από κάποιον άλλον. Τον μπάρμπα Γιάννη, τον κανατά, τον γνωρίσαμε ως μία εύθυμη, ίσως και αφελή, λαϊκή καντάδα. Το ότι θα  είχε και Ελληνό-Ιταλό-Βουλγαρική διαπλοκή, δύσκολα θα μπορούσαμε να το φανταστούμε.
 
Η Ιταλική εκδοχή:



Πηγή: http://www.24grammata.com/?p=1184